حفاظت شيميايي پوست

لينک کوتاه اين مقاله :
http://www.niazemarkazi.com/article/pdf/10011461.html

28

حفاظت شيميايي پوست

اطلاعات اوليه
پوست ، ساختار پروتئيني دارد. پوست ، همچون اندامهاي ديگر بدن ، بافت يکسان ندارد و ‏ساختار آن چند وظيفه مهم انجام مي‌دهد که عبارتند از حفاظت ، احساس دفع و کنترل ‏دماي بدن. بخش خارجي شده که استراتوم (کورنيم) يا لايه شاخي ناميده مي‌شود، ‏جايي است که غالب مواد آرايشي در آنجا بر پوست اثر مي کنند. لايه شاخي بطور ‏عمده از سلولهاي مرده تشکيل شده است و رطوبتي در حدود 10% دارد.br>
پروتيين اصلي ، لايه شاخي کراتين است که از 22 آمينو اسيد گوناگون ترکيب يافته است. ‏ساختمان آن به گونه اي است که در آب ، نامحلول است، اما در مقابل آب ، اندکي نفوذپذيري ‏دارد. پوست اگر خشک باشد ايجاد ناراحتي مي‌کند و پوست بيش از حد مرطوب هم ‏ميزبان خوبي براي جانداران قارچي است. نوعي ترشح روغني شکل بنام سبوم توسط ‏غده‌هاي سباسه ترشح مي‌شود که پوست را در برابر از دست رفتن رطوبت زياد و ‏خشک شدن محافظت مي‌کند.‏

براي کنترل رطوبت موجود در لايه شاخي و جلوگيري از خشک شدن و پوست اندازي ‏سريع ، مي‌توان مواد رطوبت‌زا به پوست افزود. پوست عادي ، اندکي اسيدي و ‏PH‏ آن ‏حدود 4است. انواع فراورده‌هاي شيميايي براي پوست که براي بهداشت ، زيبايي و ‏خوشبويي پوست بکار مي‌روند، در زير آمده است.‏



کِرم‌ها
کرم‌ها ، معمولا امولسيونهايي از نوع روغن در آب يا از نوع آب در روغن هستند. امولسيون ‏بطور کلي ، محلول معلق کلوييدي يک مايع در مايع ديگر است. امولسيون روغن در آب ‏قطرکهاي ريز يک ماده ، ماهيت روغني يا مومي است که در سراسر يک محلول آبي ‏پراکنده است (شير همگن شده نمونه اين نوع امولسيون است). امولسيون آب در روغن ‏، قطرکهاي ريز آب است که در سراسر نوعي روغن پراکنده است (نفت طبيعي و کره ذوب ‏شده ، نمونه هايي از اين نوع امولسيون‌اند).

دست آغشته به امولسيون روغن در آب با ‏آب معمولي شسته مي‌شود، اما امولسيون آب در روغن ، يک سطح چرب و دافع آب در ‏دستها ايجاد مي‌کند.‏ کرم دست ، در اصل امولسيوني از گلاب در مخلوطي از روغن بادام و موم زنبور بوده است. ‏بعدا اجزاي ديگري به آن اضافه مي‌شد تا امولسيون پايدارتري توليد شود. نمونه يک کرم خوب ، مرکب از روغن بادام 35% ، موم زنبور 12% ، لانولين 15% ، اسپرماستي (روغن ‏سر نهنگ) 8% و گلاب قوي 30% به جاي قسمتي يا تمام روغن بادام روغن‌هاي ديگر را ‏مي‌توان بکار برد. لانولين ، امولسيون را پايدار مي‌کند. هرگونه محصول روغني که ‏رطوبت پوست را حفظ کند يک محصول رطوبت‌زا خواهد بود.

کرم محو شونده ، محلول معلقي از اسيد استئاريک در آب است که يک پايدار کننده ‏‏(امولسيون کننده) به آن اضافه شده است تا از جدا شدن اجزاي آن جلوگيري کند. پايدار ‏کننده آن ممکن است صابوني مانند استئارات پتاسيم باشد. اين کرمها واقعا محو نمي‌شوند، بلکه پوشش صاف و نازکي روي پوست ايجاد مي‌کنند.

انواع کرمها را مي‌توان به ‏عنوان پايه محصولات آراينده ديگر بکار برد، در اين صورت اجزاي ديگري به آنها افزوده ‏مي‌شود تا خواص مطلوب را توليد کنند. مثلا ، اگر کلريد آلومينيوم آبپوشيده به کرم افزوده ‏شود خاصيت دفع بو پيدا مي‌کند.‏


ماتيک
پوست لب بالا از شاخي نازکي پوشيده شده و عاري از چربي است و بنابراين زود ‏خشک مي‌شود. رطوبت لب معمولا از دهان تامين مي شود. ماتيک علاوه بر جنبه ‏زيبايي ، در شرايط ناملايمي که بافت لب خشک مي‌شود، به مرطوب نگهداشتن آن ‏کمک مي‌کند.‏ ماتيک مرکب از محلول يا محلول معلقي از عوامل رنگ کننده در مخلوطي از هيدروکربنها ‏يا مشتقات هيدروکربنها ، يا هر دوي آنهاست که وزن مولکولي زيادي دارند.

محصول بدست ‏آمده بايد به قدر کافي نرم باشد که وقتي روي لب فشرده مي‌شود، قشر مسطح و ‏ملايمي ايجاد کند و اين قشر نازک نبايد به سهولت زياد جدا شود يا ماده رنگين خود را از ‏دست بدهد. ماتيک را معطر مي‌کنند تا بوي مطبوعي داشته باشد.‏ رنگ ماتيک معمولا از يک رنگينه (لاک) حاصل از رنگينه‌هاي ايوسين بدست مي‌آيد. لاک ، ‏رسوبي از يک يون فلزي (‏‏Ni3+ ‎‏ ، 3+‏CO‏ ، 3+Fe ) با يک رنگينه آلي است.

يون فلزي ، رنگ ‏يا تغييرات رنگ رنگينه را تشديد مي‌کند و مانع حل شدن رنگينه مي‌شود. دو رنگينه ‏مناسب که بطور مخلوط و با لاکهاي مربوط به خود بکار برده شوند، دي بُر فلوئورسين ‏‏(قرمز ـ زرد) و تترا برمو فلوئورسين (ارغواني) هستند.‏

پودر صورت
پودر صورت براي آن بکار مي رود که با پوشاندن ترشحات روغني پوست که معمولا ‏ظاهري براق ايجاد مي‌کنند، سيماي صورت را صاف و هموار کنند. اين پودر بايد بدون ‏کدري آشکار ، توانايي پوشانندگي و پنهان کردن داشته باشد. پودري که ظاهر مناسب ، ‏خواص چسبندگي ، خاصيت جذب ترشحات روغني پوست و توانايي گستردگي و ‏پراکندگي داشته باشد، معمولا از چند جزء ساخته شده است. ‏

لوسيونهاي آفتابزدگي
طول موج‌هاي کوتاه نور فرابنفش خورشيد براي پوست بسيار مضر است. بنابراين کساني ‏که مي‌خواهند حمام آفتاب بگيرند بايد از اين طول موجهاي کوتاه دوري کنند و به نحوي ‏در معرض آفتاب قرار گيرند که طول موجهاي بزرگتر و کم‌انرژي‌تر نور فرابنفش ، به تدريج ‏پوست آنها را قهوه‌اي کند. محصولات گوناگوني براي قهوه‌اي شدن پوست تهيه شده ‏است. بعضي از آنها لوسيونهايي هستند که بطور گزينشي ، پرتوهاي فرابنفش پُرانرژي ‏آفتاب را مي‌گيرند و بعضي ديگر ، اساسا پوست را به رنگ قهوه‌اي روشن در مي‌آورند.‏

لوسيونهايي که پرتوهاي فرابنفش را مي‌گيرند، به گفته دقيق‌تر ، صافيها يا پرده‌هاي ‏خورشيدي هستند. اما اجزاي آنها غالبا با مواد ديگر مخلوط مي‌شوند تا لوسيوني توليد ‏شود که هم صافي باشد و هم رنگ قهوه‌اي ايجاد کند. يک جزء معمول در اين محصولات ‏که براي جلوگيري از آفتاب سوختگي بکار مي‌رود، ‏P‏ ـ اسيد آمينو بنزوييک است.‏ PABA‏ ، مانند بيشتر ترکيبات آروماتيک ، در ناحيه فرابنفش طيف ، جذب قوي دارد.

‏ پوست ، در جريان قهوه‌اي شدن در برابر آفتاب ، تحريک مي‌شود تا توليد رنگ‌دانه ملانين ‏را افزايش دهد. درعين حال پوست زخيم مي‌شود و مقاومت آن در برابر سوختگي عميق ‏افزايش مي‌يابد. موادي که براي تسکين درد آفتاب سوختگي مفيد واقع مي‌شوند، ‏محلولهاي بي‌حسي موضعي مانند بتروکايين هستند.‏



مواد دافع بو
حدود 2 ميليون غده عرق بر سطح بدن ، دست اندرکار تنظيم دماي بدن هستند. اين ‏غده‌ها با ترشح آب که تبخير آن ، اثر خنک کنندگي دارد، دماي بدن را تنظيم مي‌کنند. از ‏اين تبخير اجزاي جامدي به جاي مي‌ماند که عمدتا سديم کلريد و مقادير کمتري پروتئين ‏و ديگر مواد مرکب آلي است. بوي بدن ، بيشتر از آمين‌ها و مواد حاصل از هيدروليز روغن‌هاي ‏چرب (اسيدهاي چرب ، آکرولئين و غيره) است که از بدن و از رشد باکتريايي در باقيمانده ‏حاصل از غده‌هاي عرق گسيل مي‌يابند.

براي آنکه بدن انسان وظايف خود را به خوبي ‏انجام دهد، عمل تعريق هم امري عادي و هم ضروري است. خود عرق کاملا بي‌بو ‏است، اما محصولات تجزيه باکتريايي چنين نيستند.‏ مواد دافع بو از سه نوع عمده هستند: يک نوع آنها ، بطور مستقيم تعرق را مي‌خشکانند يا به عنوان مواد منقبض کننده عمل مي‌کنند. نوع ديگر آنها که بويي دارند و ‏بوي عرق را مي‌پوشانند و بالاخره نوع سوم آنها که ترکيبات بودار را با واکنش شيميايي ‏برطرف مي‌کنند.

از جمله موادي که به عنوان قابض عمل مي‌کنند، سولفات آلومينيوم ‏آبپوشيده ، کلريد آلومينيم آبپوشيده ، کلروهيدرات آلومينيم ( در واقع کلرو هيدروکسيد آلومنيوم ) و الکلها ‏هستند. از جمله مواد مرکبي که به عنوان عوامل بي‌بو کننده عمل مي‌کنند، روي ‏پروکسيد ، روغن‌هاي اسانسي و عطرها و انواعي از مواد ضدعفوني کننده ملايم ‏هستند. روي پروکسيد ، مواد مرکب بودار را با اکسيد کردن آمين‌ها و ترکيبات اسيدهاي ‏چرب برطرف مي‌کند. روغن‌هاي اسانسي و عطرها ، يا بوها را جذب مي‌کنند يا آنها را ‏مي‌پوشانند و ضدعفوني کننده‌ها ، معمولا عوامل اکسيد کننده يا کاهنده‌اي هستند که ‏باکتري‌هاي ايجاد کننده‌ بو را مي‌کشند.‏

منابع :
----------------------
http://daneshnameh.roshd.ir
----------------------

کلمات کليدي :
----------------------
حفاظت شیمیایی پوست -ماتیک-لوسیونهای آفتابزدگی-کِرم‌ها-
----------------------

نام ثبت کننده مقاله : parvaz2006

اين مقاله 293 بار مطالعه شده است

از تاريخ 3 آبان 1389 تعداد 1865113 مقاله از اين وبسايت به صورت فايل PDF دانلود شده است

تذکر :
در صورتی که این مقاله از دیدگاه شما کامل نیست میتوانید جهت ارتقاء وبسایت مقاله های مرتبط را بصورت رایگان درج نمایید.

URL