 |
شرح مقاله |
 |
|
 |
|
صنعت دباغي
لينک کوتاه اين مقاله :
http://www.niazemarkazi.com/article/pdf/10011465.html
 68 صنعت دباغي اطلاعات اوليه
پوست از نظر شيميايي پليمري است از اسيدهاي آمينه که آنها را اصطلاحا پروتئين مينامند. اسيدهاي آمينه از طريق پيوندهاي پپتيدي ، براحتي ميتوانند تحت تاثير ميکرو ارگانيسم و عوامل بيروني ديگر قرار گيرند. در اين صورت زنجير پروتئين گسسته شده و پوست ، کيفيت طبيعي خود را از دست خواهد داد.
از اينرو براي جلوگيري از هجوم و نفوذ ميکرو ارگانيسمها و عوامل موثر بيروني در پوست ، بايد تغييراتي که تغيير اساسي در ماهيت پوست وارد نکند، بر روي آن بوجود آورد. اين عمليات را دباغي پوست گويند و صنعت مرتبط با آن ، صنعت دباغي (Tanning Industry) ميباشد.
دباغي با مواد گياهي
از قسمتهاي مختلف گياه يعني پوست ، تنه ، برگ ، شاخه ، ميوه و ريشه گياهان ، ميتوان مواد دباغي تهيه کرد. از آن جمله ميتوان پوست درخت صنوبر ، کاج ، بلوط ، فندق ، کائوچو ، سماق و … را نام برد. براي تهيه عصاره يا جوهر دباغي ، مواد مذکور را با روشهاي ويژه در آب ميخيسانند. در اين عمل مواد جامد و مواد محلول براي دباغي بدست ميآيد. به مواد جامد مقداري بيسولفيت سديم اضافه ميکنند تا اين مواد را حل کند.
دباغي با مواد شيميايي
دباغي با کروم
بر عکس مواد دباغي گياهي که منشاء گياهي دارند ، دباغي با نمکهاي کروم منشاء معدني داشته و براي پوستهاي سبک کارايي دارد. براي تهيه مواد دباغي با کروم ، از سنگ معدن کروميت (متشکل از %68 اکسيد کروم ( III ) و %32 اکسيد آهن ( II ) ) استفاده ميشود. دوام پوست دباغي شده با نمک کروم ، حدود سه برابر دوام پوست دباغي شده با مواد گياهي است.
دباغي با زاج سفيد
اين نوع دباغي از روشهاي بسيار قديمي است. برتري دباغي خز با زاج سفيد در اين است که بعلت بيرنگ بودن آن ، اثري بر روي موي خز باقي نميماند. در صورتي که در دباغي بوسيله مواد گياهي و کروم ، موهاي پوست بيرنگ ميشود.
دباغي با نمکهاي آهن
در اين روش ، از نمکهاي مختلف آهن استفاده ميشود که از آن جمله ، ميتوان سولفات آهن III ، کلريد و سولفات آهن III (فتالاتهاي آهن III ) و … را نام برد.
دباغي با سولفات زيرکُنيم
پوستهاي اسيدي شده را با محلول سولفات زيرکنيم نيم دباغي ميکنند. براي دباغي با اين روش ، زماني نمک دباغي به پوست نيم دباغي شده اضافه ميشود که پوست همراه با ده درصد وزن خود با اکسيد زيرکنيم همراه باشد. پس از عمليات دباغي ، پوست را با بيکربنات سديم ، قليايي ميکنند.
دباغي با مواد روغني
روغن ماهي و برخي از روغنهاي گياهي مانند روغن دانه آفتاب گردان ، خاصيت دباغي داشته و براي دباغي پوست شوکا و بز کوهي که معمولا در تهيه لباس و دستکش کاربرد دارند، مصرف ميشوند.
دباغي با مواد سنتزي ( سينتان )
اين مواد دباغي که امروزه جايگزين مواد دباغي طبيعي شدهاند، خود به چهار دسته تقسيم ميشوند:
* سينتان آليفاتيک: که از سولفو کلريد پارافينها و ديايزو سياناتها تهيه ميشود.
* سينتان متروسيکليکي: که از ملامين ساخته ميشود.
* سينتان آروماتيک: که از سينتان با گروه فنلي و بردن گروه فنلي تهيه ميشود.
* سينتان کايتونيک: که از ترکيبات فنلي چند عاملي با آلدئيدها و آمينها تهيه ميشود.
دباغي با فرمالدئيد
در اين روش ، محلول دباغي که شامل آب ، فرمالدئيد و قليا است، ولي ميتوان به جاي سود ، از بيکربنات سديم ، کربنات کلسيم يا کربنات منيزيم نيز استفاده کرد.
دباغي نيم کرومي
اين نوع دباغي با نمکهاي کروم و مواد گياهي انجام ميگيرد که ممکن است در آن از سه روش استفاده شود.
* دباغي اوليه با محلول کروم و دباغي مجدد با محلول دباغي گياهي
* دباغي اوليه با مواد گياهي و دباغي مجدد در محلول کروم
* دباغي بوسيله مواد گياهي و محلول کروم بطور همزمان.
اين روش دباغي براي چرم رويه بويژه براي تهيه چرمهاي بسيار خوب ، ضد آب ، چرمهاي ضخيم ، دباغي چرم زيره و لباس مورد استفاده قرار ميگيرد. عيب اين روش آن است که چرم بسهولت چروک برميدارد.
دباغي نيم زاجي
به سه روش انجام ميگيرد:
* دباغي اوليه در محلول زاج سفيد و دباغي مجدد در محلول عصاره گياهي
* دباغي اوليه در محلول عصاره گياهي و دباغي مجدد در محلول زاج سفيد
* دباغي با محلول عصاره گياهي و زاج سفيد بطور هم زمان
پوست دباغي شده که در پايان بصورت چرم بدست ميآيد، داراي مقدار زيادي آب است. بنابراين قبل از هر عمل ديگر بر روي چرم حاصل ، بايد آب از آن گرفته شود اين عمل بوسيله ماشين آبگيري يا پرس کردن و … انجام ميگيرد.
منابع :
----------------------
http://daneshnameh.roshd.ir
----------------------
کلمات کليدي :
----------------------
صنعت دباغی- دباغی با مواد گیاهی-دباغی با مواد شیمیایی- دباغی با کروم-دباغی با مواد روغنی-دباغی با نمکهای آهن-دباغی با فرمالدئید-
----------------------
نام ثبت کننده مقاله :
parvaz2006
اين مقاله 393 بار مطالعه شده است از تاريخ 3 آبان 1389 تعداد 1865113 مقاله از اين وبسايت به صورت فايل PDF دانلود شده است
تذکر :
در صورتی که این مقاله از دیدگاه شما کامل نیست میتوانید جهت ارتقاء وبسایت مقاله های مرتبط را بصورت رایگان درج نمایید. URL |
کاربر گرامی , درحال حاضر پاسخ به سوالات تخصصی کاربران از عهده سایت خارج است . در آینده نزدیک امکان تبادل نظر با افراد متخصص فراهم خواهد شد . بنابر این لطفآ فقط نظرات , پیشنهادات و انتقادات خود را از این مقاله از طریق فرم فوق ارسال نمایید
|
 |
|
|
|
|
